EES i ETIAS dla Polaków w UK — co się zmienia przy podróży do Polski (i UE)
Jeśli mieszkasz w Wielkiej Brytanii i podróżujesz do Polski lub innych krajów Europy, warto wiedzieć, że od jesieni 2025 roku zmieniają się zasady przekraczania granic Unii Europejskiej.
Unia wprowadza dwa nowe systemy – EES i ETIAS – które krok po kroku zastąpią tradycyjne pieczątki w paszportach i mają usprawnić kontrole.
12 października 2025 roku, ruszył EES (Entry/Exit System) – elektroniczny system rejestrowania wjazdów i wyjazdów osób podróżujących na paszportach spoza UE.
W drugim etapie, planowanym na koniec 2026 roku, ma zostać uruchomiony ETIAS – internetowa autoryzacja podróży, podobna do amerykańskiego ESTA.
Zmiany te nie są skomplikowane, ale warto wiedzieć, kogo dotyczą i co oznaczają w praktyce.
Najkrócej: co, kiedy i kogo dotyczy
🟩 EES – Entry/Exit System
Cyfrowy system, który rejestruje każdy wjazd i wyjazd osób spoza UE przekraczających granicę strefy Schengen.
Zastępuje stemple w paszportach i zapisuje dane biometryczne (zdjęcie twarzy, odciski palców).
- Start operacyjny: 12 października 2025 r.
- Pełne wdrożenie: do 10 kwietnia 2026 r.
- Dotyczy tylko podróżnych z paszportami spoza UE / EOG / Szwajcarii.
- Nie dotyczy obywateli UE, w tym Polaków z polskim paszportem.
📘 Oficjalne źródła:
Komisja Europejska – EES (PL) |
Komunikat KE o starcie EES |
Straż Graniczna RP – EES |
gov.uk – EES
🟦 ETIAS – European Travel Information and Authorisation System
To elektroniczna autoryzacja podróży, podobna do amerykańskiego ESTA.
Będzie obowiązkowa dla podróżnych zwolnionych z obowiązku wizowego, czyli m.in. obywateli Wielkiej Brytanii.
Przed podróżą do krajów Schengen trzeba będzie:
- wejść na oficjalną stronę travel-europe.europa.eu/etias,
- wypełnić krótki formularz online,
- zapłacić 20 euro,
- poczekać na zatwierdzenie (zazwyczaj kilka minut).
Autoryzacja ETIAS będzie ważna 3 lata lub do końca ważności paszportu.
💡 Zwolnienia z opłat ETIAS
Nie wszyscy będą musieli płacić 20 euro.
Zgodnie z regulacjami UE, opłata nie dotyczy:
- dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia,
- osób powyżej 70 roku życia,
- członków rodzin obywateli UE lub EOG, jeśli podróżują razem lub dołączają do członka rodziny w UE (na podstawie dyrektywy 2004/38/WE).
Osoby te muszą wypełnić formularz ETIAS, ale nie ponoszą opłaty.
📘 Źródła:
Komisja Europejska – ETIAS (PL) |
Oficjalny portal ETIAS – FAQ (EN) |
Rada UE – polityka wizowa (PL)
EES i ETIAS dla Polaków w UK — kto co musi robić?
🇵🇱 Masz polskie obywatelstwo (polski paszport)
- EES cię nie dotyczy – system obejmuje tylko osoby podróżujące na paszportach spoza UE.
- ETIAS również nie dotyczy – obywatel UE nie potrzebuje takiej autoryzacji.
- Możesz swobodnie podróżować do Polski i całej Unii tak jak dotąd.
🇬🇧 Masz tylko obywatelstwo brytyjskie
Jeśli podróżujesz na brytyjskim paszporcie:
- EES:
Przy pierwszym wjeździe do strefy Schengen po 12 października 2025 r. zostaną zapisane twoje dane biometryczne: zdjęcie twarzy, odciski palców i dane paszportowe.
System zastąpi stemple i zapisze datę oraz miejsce przekroczenia granicy.
Kolejne podróże będą szybsze – dane pozostaną w systemie przez określony czas. - ETIAS:
Od końca 2026 r. przed każdą podróżą do Schengen trzeba będzie złożyć wniosek ETIAS online.
🇵🇱🇬🇧 Masz podwójne obywatelstwo (PL + UK)
Wszystko zależy od tego, którym paszportem się posługujesz przy wjeździe:
- pokażesz polski paszport → jesteś traktowany jako obywatel UE, EES i ETIAS cię nie dotyczą;
- pokażesz brytyjski paszport → system potraktuje cię jak podróżnego spoza UE – obejmie cię EES, a później ETIAS.
W praktyce: mając dwa paszporty, najlepiej w podróżach po Europie korzystać z polskiego.
🟨 Beneficjenci Umowy o wystąpieniu (Withdrawal Agreement) – o co chodzi?
„Beneficjenci Umowy o wystąpieniu” to obywatele Wielkiej Brytanii, którzy mieszkali legalnie w kraju UE przed końcem 2020 roku, oraz ich bliscy członkowie rodzin (np. małżonkowie, partnerzy, dzieci), którzy uzyskali prawo pobytu na podstawie tej umowy.
Jeśli należysz do tej grupy – ty, twój małżonek lub partner – i masz w Polsce kartę pobytu z adnotacją „Art. 50 TUE – Umowa o wystąpieniu”, przekraczasz granicę tak jak rezydent Unii Europejskiej.
Zgodnie z informacjami Urzędu do Spraw Cudzoziemców (UDSC), nie obejmują cię procedury EES ani ETIAS przy podróżach do Polski i w obrębie strefy Schengen.
📘 Źródło: Urząd do Spraw Cudzoziemców – prawa obywateli UK po brexicie (EN)
Warto pamiętać
- 🕐 Pierwsze podróże po uruchomieniu EES mogą potrwać dłużej – system będzie pobierał dane biometryczne przy pierwszym wjeździe.
- 👶Dzieci poniżej 12 roku życia nie będą miały pobieranych odcisków palców — wystarczy zdjęcie twarzy przy odprawie.
- 🌐 Uważaj na fałszywe strony ETIAS! Aplikacja będzie dostępna tylko na oficjalnej stronie UE.
- 📄 Zawsze sprawdzaj swój status pobytowy, szczególnie jeśli masz kartę rezydenta w Polsce lub innym kraju UE.
Podsumowanie: EES i ETIAS dla Polaków w UK
| Sytuacja podróżującego | EES | ETIAS |
|---|---|---|
| 🇵🇱 Polski paszport | ❌ Nie dotyczy | ❌ Nie dotyczy |
| 🇬🇧 Brytyjski paszport | ✅ Od 12.10.2025 | ✅ Od końca 2026 |
| 🇵🇱🇬🇧 Dwa paszporty (PL + UK) | 🔹 Zależy, którego użyjesz | 🔹 Zależy, którego użyjesz |
| 🇬🇧 Brytyjczyk – beneficjent Umowy o wystąpieniu | ⚪ Nie dotyczy (status rezydenta UE) | ⚪ Nie dotyczy |
Najkrócej:
Jeśli podróżujesz po Europie z polskim paszportem, nic się nie zmienia.
Jeśli używasz brytyjskiego, przygotuj się na EES od 2025 r. i ETIAS od 2026 r.
A jeśli masz status rezydenta UE na podstawie Umowy o wystąpieniu, podróżujesz jak obywatel Unii.
Jeden komentarz